Tết trong tôi là…


392380_278388292239114_1455566704_n-12e6e

Ký ức về Tết trong tôi giống như những giọt mưa mùa xuân rơi xuống mặt nước, gợn lên những vòng tròn đan xen vào nhau. Và có những giọt mưa cứ rơi mãi vào không trung, cứ như những ký ức không thể gọi tên, những năm tháng niên thiếu không cách nào quay về được.

1. Cây quất

 Ký ức về cái Tết xa xôi nhất trong ấu thơ tôi nằm ở căn hộ tập thể ở Thành Công. Cây quất bé tí, tôi hồi ấy còn còi cọc hơn, diện váy caro đỏ, mũ beret cũng màu đỏ, ngượng nghịu cười trước chiếc máy ảnh phim.

 Những cái Tết khác bao giờ cũng có sự xuất hiện của những cây quất tuyệt đẹp cao quá đầu người ở nhà ông ngoại. Bố tôi hỏi ông về giá cây, ông ngoại bảo ông chỉ báo cáo với bà ngoại một nửa giá tiền. Bố đáp, “Con chỉ dám báo cáo với vợ con một phần ba thôi ạ.”

 Tôi chưa bao giờ hiểu được vẻ đẹp của những cây quất, cây đào tỉa tót, nắn lượn quá mức. Tôi chỉ thích những dáng cây tự nhiên. Tôi thích những cây quất mập và bự như cây thông, với những chim hạc, chim sẻ thiếc dưới gốc cây, giữa những quả quất chín rụng vương vãi. Tôi thích những gốc đào sần sùi như thể mọc lên từ vách đá. Và cũng vì tôi thích mê cả đào (vì vẻ đẹp thẩm mỹ) và quất (vì vẻ đẹp ẩm thực), gia đình tôi đã không ít lần lâm vào cảnh…mua cả quất và đào. Lượng vitamin B1 dùng để bón cây vì thế mà tăng đột biến.

2. Pháo hoa

 Khi chúng tôi chuyển từ Thành Công về nhà riêng ở Thái Hà vào năm 2000, ấy là lúc chúng tôi sống giữa hai thế giới khác biệt hoàn toàn của Hà Nội: những cần cẩu khổng lồ của các công trình, và những xóm trọ lọt thỏm trong bóng mát của những cây cau, giàn mướp trước vườn. Chính vì thế mà giữa những ngôi nhà xung quanh, mái nhà tôi đủ cao để nhìn ra rất xa.

 Suốt bảy, tám năm đầu sau khi chuyển về Thái Hà, ba thế hệ của gia đình là ông nội, bố và tôi có một truyền thống vào thời khắc giao thừa, đó là bắc thang trèo lên mái nhà để ngắm pháo hoa. Chúng tôi co ro ôm chặt nhau trong cái lạnh mùa đông, thở ra những làn khói trắng toát, thỉnh thoảng tình cờ gặp bố con anh hàng xóm sát vách cũng lên ngắm pháo hoa. Từ chỗ chúng tôi khi ấy có thể nhìn được pháo hoa ở tứ phía xung quanh: công viên Thống Nhất, Đống Đa, Hoàn Kiếm, Ba Đình, sau này còn có mấy điểm ở phía Mỹ Đình; chúng tôi cũng có thể nghe được những tiếng hò reo ở rất xa. Thế rồi vì sức khỏe của ông nội yếu đi, truyền thống này được bố con tôi tiếp tục. Thời khắc giao thừa chỉ có bố và tôi trèo lên mái nhà ngắm pháo hoa cho đến khi bông pháo cuối cùng cháy rực trên bầu trời, ông ngồi trong phòng xem pháo hoa được truyền hình trực tiếp trên thời sự toàn quốc, đợi hai bố con xuống nhà để ba thế hệ mừng năm mới với nhau. Một giờ đêm, ông nội sửa soạn đi ngủ muộn một (vài) lần hiếm hoi trong năm. Bố tiếp tục ngồi xuống bàn làm việc. Tôi thao thức nằm trên giường, lắng nghe tiếng gõ mõ sau nhà.

 3. Cà phê

 Cuối những năm 2000, gia đình tôi quyết định xây thêm mái tôn để gia cố trần nhà mùa mưa và che chắn bể nước trên tầng thượng. Truyền thống trèo lên mái nhà xem pháo hoa đến đây là kết thúc.

 Công bằng mà nói thì những xóm trọ xung quanh khi ấy cũng đã dần dần xây mới, ngôi nhà của chúng tôi dần dần trở thành lọt thỏm trong ngõ sâu và giữa những ngôi nhà dài, hẹp nơi đô thị. Dù không có mái tôn xây thêm thì cũng không dễ gì xem được pháo hoa ở hồ Hoàn Kiếm khi mà có những nóc nhà cao ngất ở gần che lấp gần hết tầm nhìn.

 Cái Tết cuối cùng trước khi tôi đi du học, gia đình tôi dành thời khắc giao thừa ở một quán cà phê trên tầng thượng của một khách sạn ở đường Yết Kiêu, vì khi ấy dì chú bên ngoại của tôi về Hà Nội công tác và thăm cả nhà. Giao thừa năm ấy là giao thừa đầu tiên tôi không đứng trên mái nhà hoặc đứng bên cửa sổ phòng học trên tầng thượng. Bố tôi phấn khởi xách máy ảnh ra ban công chụp pháo hoa. Tôi nhấm nháp một ít cà phê từ tách cà phê bố tôi bỏ lại trên bàn, phần nào biết rằng đây có thể là giao thừa cuối cùng của tôi ở Việt Nam.

Tôi không tài nào viết được về những cái Tết xa nhà. Những cái Tết trên đất Mỹ đối với tôi cũng giống như Trung Thu, cũng giống như Ngày Độc Lập. Những cái Tết ấy không có câu đối chữ Hán và những bài thơ cổ bình giảng bởi ông nội, không có món xôi lạp xưởng, miến gà của mẹ, không có ông ngoại đến xông nhà trong bộ vest đẹp nhất và chiếc mũ beret, không có những cây đào bội thực vitamin B1 do sự cần mẫn quá tay của thành viên bí ẩn nào đó trong nhà. Ngày xưa, điều ước giao thừa của tôi là về những điều dẫn đường tôi về phía trước. Chẳng biết từ bao giờ, điều ước giao thừa của tôi lại là Đưa Tôi Trở Về.

Thiên Yết trong lòng tôi


Thiên Yết (Scorpio) là cung hoàng đạo có biểu tượng hình con bọ cạp, thời gian từ 24/10 đến 22/11. Cung Thiên Yết thuộc nguyên tố nước, được Diêm Vương Tinh bảo hộ, tượng trưng cho Hades cai quản âm phủ (theo Wikipedia)
 Giữa vài trăm người tôi quen biết trong cuộc đời này, bao gồm gia đình, họ hàng, bạn học cấp tiểu học, trung học, đại học, láng giềng, nơi làm việc, hẳn có không ít người sinh ra dưới chòm sao Thiên Yết. Nhưng tôi chẳng thể biết hết những ai sinh ra dưới chòm sao nào, vì tôi dĩ nhiên không dự sinh nhật của tất cả bọn họ, không thân thiết với tất cả vài trăm con người đó. Cũng vì lẽ ấy, nói đến Thiên Yết, tôi chỉ có một người trong ký ức.

Cô gái Thiên Yết trong lòng tôi là người tôi rất, rất yêu thương, và mặc dù cô ấy có ích kỷ, có đố kỵ, có là lý do khiến tôi từ bỏ một mối tình chưa bắt đầu mà tôi cứ mãi nuối tiếc gần hai năm, thì tôi cũng không thể nào căm ghét cô được. Bởi đồng thời cô gái ấu trĩ, vô tâm, vị kỷ ấy cũng là người bạn dịu dàng và cao thượng nhất tôi từng có.

Khi tôi mới gặp Thiên Yết, tôi mang một ấn tượng rằng cô thật sự…tràn đầy năng lượng! Tôi chắc chắn một điều ấn tượng đầu tiên của nhiều người khác về Thiên Yết là chiếc niềng răng của cô, thứ mang lại khá nhiều câu chọc ghẹo nghịch ngợm và đôi khi là nhẫn tâm. Ngoài ấn tượng về chiếc niềng răng, thì Thiên Yết cao, cực kỳ cao, không quá gầy, mà thanh mảnh vừa vừa, và cô ấy bước đi cứ nhẹ tung tăng như thể lực hút của Trái Đất bị giảm đi mười lần. Nước da Thiên Yết trắng, mái tóc xù, đôi mắt hơi nhỏ. Trước khi Thiên Yết có thói quen mím môi cười để che niềng răng, cô cứ tự nhiên cười nói. Thiên Yết bắt chuyện với tôi khi chúng tôi mới bước vào cấp ba, khi ấy cô hoàn toàn vô tư và hòa đồng, chẳng quan tâm rằng vẻ mặt mình bị mấy đứa khác nhận xét là “nhìn sợ sợ”. Lúc bấy giờ, cô bạn thân nhất của tôi, người thi vào cùng trường cấp ba nhưng lại trúng vào lớp bên cạnh, bảo với tôi rằng Thiên Yết chính là người xinh đẹp nhất lớp tôi. Về điểm này, ngay từ đầu tôi đã không nghi ngờ.

Quả nhiên sau này đám con trai cùng lớp cũng khám phá ra vẻ đẹp của Thiên Yết. Và tất nhiên, Thiên Yết cũng xinh ra thật. Cô ấy có một vài mối tình trong sáng nhưng ngắn ngủi thời học sinh, bạn thân nhất của cô ấy là một đứa con gái xấu tính được nuông chiều, và trong mắt mọi người, Thiên Yết là người thiệt thòi trong thứ tình bạn thực dụng kia.

Tôi và Thiên Yết trở thành bạn thân nhất của nhau chỉ khi tôi chia tay bạn trai đầu tiên. Riêng câu chuyện tình đầu cũng dài dòng, nhưng đại thể là lúc ấy, đột nhiên tôi nhận ra những người bạn trong lớp đều quay lưng với tôi, kể cả một đứa đang đi du học, không biết rõ sự tình, cũng hùa vào tẩy chay. Với lịch sử bị tẩy chay những năm cấp hai thì lần này đáng lẽ ra chẳng xi nhê gì, nhưng sự tình lại là nhóm bạn rất thân gièm pha sau lưng mình với bạn trai mình, thành ra những lời đơm đặt xấu xí ấy khiến tôi mất thăng bằng trầm trọng. Và Thiên Yết là một trong hai kẻ dũng cảm và dại dột đã chìa tay ra cho tôi nắm lấy. Tôi chắc chắn bạn cũng đã trải qua những khoảnh khắc vui buồn, và có những khoảng thời gian bạn cảm thấy thật tồi tệ để rồi sau này bạn nghĩ về nó, mỉm cười và phẩy tay: “Thường thôi!” Lý do mà tôi có thể cười và phẩy tay như thế, là Thiên Yết. Không có cô, chắc tôi đã nối tiếp mạch suy nghĩ dại dột bằng hành động nào đó dại dột hơn và thiệt thân mình. Thiên Yết đã cứu tôi khi tôi quá tuyệt vọng, và bởi thế, tôi tự nhủ rằng dù sau này thế nào, tôi cũng không bao giờ được phép quay lưng lại với cô.

***

Phần dưới đây, tôi đã suy nghĩ rất nhiều trước khi viết ra. Phần còn lại của câu chuyện mà chỉ có tôi là chưa kể.

Điều tôi tự nhủ, rằng sẽ luôn tha thứ cho Thiên Yết như cô ấy đã bao dung với tôi, hóa ra là cần thiết.

Khi tôi suy sụp vì bị bạn bè phản bội, có hai người chìa tay ra với tôi, một người là Thiên Yết. Người còn lại, là một anh bạn (tạm gọi là Nhân Mã) mà ban đầu, vì tình cảm đơn phương với tôi, Nhân Mã chịu làm cứu tinh, “ông tiên” tốt bụng (nhưng không phải hoàng tử) thường thấy trong phim. Thế rồi, vì tình bạn đơn thuần giữa chúng tôi, tôi bị gièm pha là bắt cá hai tay. Vì tình bạn có phần dựa dẫm giữa chúng tôi, tôi mạnh mẽ trở lại nhanh hơn tưởng tượng của lũ bắt nạt. Vì tình bạn không còn đơn thuần giữa chúng chúng tôi, mối quan hệ giữa Thiên Yết, Nhân Mã và tôi trở nên gượng gạo. Và vì tình cảm nhen nhóm giữa tôi và anh bạn Nhân Mã, Thiết Yết và tôi ngày càng xa cách. Trong hoàn cảnh tay ba này, dưới mắt người ta, Thiên Yết là người thiệt thòi, và tôi là người chen ngang giữa đôi bạn trẻ.

Thiên Yết có một xu hướng vị kỷ và ấu trĩ. Giữa những người bạn thân khác giới bao giờ cũng có những khi họ cảm thấy ấm áp trên mức bạn bè, và những khi họ cảm thấy ấm áp, nhưng đơn thuần ở ngay đúng mức bạn bè. Một lúc nào đó trên mức bạn bè như thế, dù với sự vun vén của cả tôi lẫn bạn bè của Thiên Yết, cô từ chối Nhân Mã thẳng thừng. Oái oăm là Nhân Mã đã từng theo đuổi tôi không thành, và khi Nhân Mã quyết tâm theo đuổi tôi lần nữa, Thiên Yết lại tâm sự với tôi rằng cô cần Nhân Mã, trên mức bạn bè, và nếu không thể, thì cũng khó giữ gìn được tình bạn. Tình trạng “trên mức tình bạn, dưới mức tình yêu” gây ra đủ chuyện giận hờn nắng mưa, đa phần là Thiên Yết xuống nước giảng hòa, nhưng cô cũng thường xuyên deactivate facebook, không nói chuyện, tránh mặt Nhân Mã. Có thể tôi nghĩ Thiên Yết ích kỷ, thích sở hữu và hay thay đổi một phần là vì tình huống tay ba giữa chúng tôi, nhưng đa phần là vì với tôi, Thiên Yết và Nhân Mã đều rất quan trọng, và tôi không muốn bất cứ ai bị tổn thương. Như tôi đã kể, Thiên Yết đã trải qua vài mối tình học sinh trong sáng, nhưng cũng đau khổ nhiều vì những lần chia tay ấy. Tôi muốn cô ấy có một chuyện tình đẹp như cô ấy mong mỏi. Nhân Mã quá ấm áp, hay ít nhất là theo như tôi cảm nhận. Nhưng Nhân Mã xứng đáng với một ai kiên định và chín chắn hơn với ngần ấy tình cảm của mình. Một ai hiểu Nhân Mã đến mức cả hai không bao giờ phải cố gắng để biết người kia nghĩ gì, giống nhau về cách nghĩ đến mức đều lo cho người kia hơn chính mình, một cái nắm tay nhầm lẫn cũng tự nhiên như hơi thở, những câu chuyện về học hành, du lịch, gia đình, tuổi thơ, thú cưng, boxing, karate và bất cứ môn võ nào Nhân Mã theo học… đều dường như bất tận.

***

Chuyện tình giữa tôi và Nhân Mã chưa bao giờ bắt đầu. Nhân Mã, mặc dù trùng tên, nhưng tính cách hoàn toàn trái ngược với bạn trai đầu của tôi. Mặc kệ việc tôi bị ghét, Nhân Mã cứ khăng khăng bảo vệ tôi, đến mức…bị ghét lây. Tính Nhân Mã vốn ngang bướng, bị ghét cũng mặc, vẫn đứng về phía cô bạn mình. Tôi đã phạm phải một sai lầm khi một lần không nhớ đến điều này. Chuyện ra sao, có lẽ tôi sẽ kể ở câu chuyện dành riêng cho Nhân Mã.

Dù sao thì mặc cho bao nhiêu kỷ niệm khó quên, chúng tôi vẫn không thành đôi. Thiên Yết quá quan trọng, và tôi thương cô ấy quá nhiều. Tôi đi du học, biết trước rằng cô ấy và Nhân Mã sẽ phải lòng nhau, và mặc dù khi điều đó trở thành sự thật, tôi đang ở một nơi xa lạ, cô đơn và buồn bã, khi tôi nhìn những bức ảnh tươi tắn của họ mà bạn cũ đưa cho, tôi cảm nhận một thứ an tâm đắng ngắt trong lòng.

Mùa hè đó tôi trở về Việt Nam, Thiết Yết và tôi không gặp nhau nhiều, cô bận ôn thi Đại học, thi xong thì nơm nớp chờ điểm, biết điểm thì lại nơm nớp xem đỗ trượt. Cùng lúc ấy, cô chia tay Nhân Mã, chỉ nói với tôi rằng Nhân Mã vô tâm, không bao giờ thể hiện tình cảm. Theo những ký ức của tôi về Nhân Mã và chemistry của hai người họ từ lúc còn là bạn thân, tôi không bao giờ nghĩ Nhân Mã có thể là mẫu người yêu vô tâm, vô cảm. Nhưng tôi không thể rút ngắn khoảng cách với Thiên Yết, mặc dù tôi muốn ở bên cạnh khi cô vừa phải chịu áp lực điểm thi, vừa trải qua một lần chia tay nữa, Thiên Yết chọn cách đẩy tôi ra xa. Mãi đến cách đây gần hai tháng, cô ấy xuất hiện trở lại trên mạng và gửi cho tôi một tin nhắn dài.

Thiên Yết lúc này đã vào Đại học, đánh mất vài người bạn cũ, suýt đánh mất những người bạn cũ còn lại, bắt đầu những mối quan hệ hẹn hò mới, và vẫn nuôi tình cảm với Nhân Mã. Cô chia tay với Nhân Mã vào mùa hè trước, nghĩ rằng có lẽ nào đó người Nhân Mã muốn tìm vẫn là tôi. Thật buồn cười vì tôi và Nhân Mã còn không nói chuyện trực tiếp, chỉ khi tôi ốm (năm thì mười họa, một năm ốm một lần), Nhân Mã mới gửi tin nhắn hỏi thăm sức khỏe, nhắc nhở tôi tự chăm sóc mình. Thiên Yết chia tay Nhân Mã vì cô lúc nào cũng thấy bất an, và thấy không nhận đủ. Cô kể rằng một năm tôi đi du học, cô tránh nhắc đến tôi mãi cho đến khi tôi về nhà. Thiên Yết cảm ơn và xin lỗi tôi vì nhờ tôi mà cô ấy nhận ra mình yêu ai. Đọc những dòng của cô mà tôi vừa thương vừa giận. Nhân Mã mà tôi nhớ, khi yêu bao giờ cũng cho nhiều hơn nhận. Và dù không muốn, tôi thương lấy thân mình. Thiên Yết chỉ nhớ đến tôi khi cô không có người yêu, suýt mất hết những người bạn cũ. Một năm về trước, cô ấy  đã từng ám chỉ rằng tôi chen ngang giữa cô và Nhân Mã, trong khi trước khi Nhân Mã có cảm tình với cô, Nhân Mã vẫn đơn phương theo đuổi tôi. Và lần này Thiên Yết quên hoàn toàn, cô ấy kể rằng cô ấy biết từ mấy ngày hè ở Sapa, Nhân Mã và tôi có tình cảm đặc biệt với nhau, nhưng khi trở về nhà, tình cảm ấy biến mất.

Bởi vì tôi đã chọn Thiên Yết thay vì Nhân Mã, tôi đã động viên cô ấy. Tôi không bao giờ nói cho cô ấy biết rằng Nhân Mã đã theo đuổi tôi đơn phương từ trước khi trở thành bạn thân của cô ấy, và rồi vẫn theo đuổi tôi sau khi tôi chia tay mối tình đầu. Tôi không bao giờ nói cho Thiên Yết biết vì sao tôi không chọn Nhân Mã, và cũng không bao giờ cô ấy biết rằng sau khi trở về từ Sapa, Nhân Mã và tôi đã chọn cách kết thúc một chuyện tình chưa bắt đầu, lựa chọn mà cả hai chúng tôi đều đã ít nhất một lần hối hận.

Thiên Yết không cần biết những điều đó, vì cô ấy và Nhân Mã rốt cuộc đã yêu nhau, dù là cũng đã chia tay. Cô ấy vẫn có thể vị kỷ, chỉ nghĩ đến bản thân mình, chỉ coi tôi là những kỷ niệm thoáng qua của Nhân Mã hay chỉ là lý do khiến cô ấy quyết định phải theo đuổi anh bạn thân. Thiên Yết vẫn trốn tránh tôi, và giữa chúng tôi có lẽ sẽ luôn tồn tại một khoảng cách vì những gì cô ấy không hiểu và tôi không cho cô ấy hiểu. Nhưng đó là cách tôi bảo vệ Thiên Yết trong lòng mình, kể cả khi chúng tôi ngày càng xa nhau.